Banksy

Banksy

Banksy is een straatkunstenaar die wereldwijd beroemd werd met zijn politieke en humoristische kunstwerken. Hoewel de identiteit van Banksy nog steeds niet bekend is, zijn er sterke vermoedens dat de kunstenaar uit Bristol (UK) komt.

Zijn kunst is te vinden in verschillende steden in Europa, de Verenigde staten en in Palestijnse gebieden. Eén van de kenmerken van Banksy’s werk is dat hij werkt met sjablonen, de graffiti kan zo sneller worden aangebracht.

Van school gestuurd

Banksy is een pseudoniem. Zijn echte naam is Robin Gunningham, geboren op 28 juli 1973 in Yate, 12 mijl (19 km) van Bristol.  Althans, dit is mening van  diverse leraren en voormalige klasgenoten van de Bristol Cathedral School.  Op 14-jarige leeftijd werd hij graffiti artiest nadat hij van school werd gestuurd en in de gevangenis kwam vanwege kleine criminaliteit.

Maar hij paste wel op om niet meteen weer de cel in gegooid te worden en ging daarom anoniem te werk. Hij zag er sjofel uit in die dagen: spijkerbroek, t-shirt, een zilveren tand, zilveren ketting en zilveren oorbel. Hij begon de naam Robin Banks te gebruiken, wat uiteindelijk Banksy werd. Eind jaren negentig woonde Banksy 10 jaar in Easton, Bristol. Hij maakte deel uit van de undergroundscene, waar diverse kunstenaars en muzikanten bij betrokken waren. Hij werd geïnspireerd door de graffitikunstenaar 3D, ook een van de oprichters van de muziekgroep Massive Attack. Omstreeks 2000 verhuisde hij naar Londen.

Sjablonen

Hij ging gebruik maken van sjablonen om zijn werk sneller af te hebben. Dat begon toevallig toen hij wegdook onder een stilstaand treinstel omdat de politie hem achterna zat. Zijn werk trok al snel de aandacht. Dat kwam door zijn pakkende en humoristische beelden, waar hij vaak slogans bij schreef.   De boodschap was pacifistisch en antikapitalistisch, tegen de gevestigde orde en voor vrijheid. Hij schilderde dieren (apen en ratten) en mensen (politieagenten, soldaten, oudere mensen, kinderen). Zijn eerste bekende grote muurschildering was The Mild Mild West, geschilderd in 1997. We zien een teddybeer die op het punt staat een molotov cocktail te gooien naar de politie. Hij maakte daarnaast stickers, sculpturen en cd-hoesjes. Hij begon ook bestaande kunst na te schilderen en aan te passen waarmee het van inhoud veranderde.

Steve Lazarides

Aanvankelijk verkocht hij foto's of reproducties van zijn straatgraffiti. Dat gebeurde door de fotograaf Steve Lazarides die later zijn agent werd. Dat stopte na een tijd. Wel werden zijn openbare ‘installaties’ regelmatig doorverkocht, soms door het te verwijderen van de muur waarop ze waren geschilderd. Banksy's documentaire Exit Through the Gift Shop werd getoond op het Sundance Film Festival 2010. Het genomineerd voor de Oscar voor beste documentaire.

Waterlelievijver van Monet

Een voorbeeld van zijn ondermijnende schilderijen is de Waterlelievijver van Monet, waarin hij stedelijk afval zoals een winkelwagentje schilderde.  Een ander voorbeeld is Edward Hopper's Nighthawks, waarin een Britse voetbalhooligan gekleed in een Union Flag-onderbroek iets door de ruiten van het café heeft gegooid. Banksy maakte ook kunstwerken met een lesbische koningin Victoria en satirische stukken waarin kunst van Andy Warhol en Leonardo was verwerkt.   

£ 10 biljetten

In 2002 had Banksy zijn debuut in Amerika gemaakt in de 33 1⁄3 Gallery in Los Angeles. Twee jaar later maakte hij Britse £ 10 biljetten waarop hij het hoofd van de koningin had vervangen door dat van Diana, prinses van Wales. De tekst was in plaats van ‘Bank of England’  in ‘Banksy of England’. Tijdens het Notting Hill Carnival gooide iemand een grote prop hiervan in de menigte, die sommigen vervolgens probeerden uit te geven in plaatselijke winkels. In 2005 maakte Banksy tijdens een reis naar de Palestijnse gebieden negen beelden op de Israëlische muur op de Westelijke Jordaanoever.

Het Banksy-effect

Nadat Christina Aguilera op 19 oktober 2006 een origineel van koningin Victoria als lesbienne had gekocht en twee prenten voor £ 25.000, werd een aantal schilderijen met Kate Moss erop in Sotheby's Londen verkocht voor £ 50.400, waarmee een veilingrecord werd gevestigd voor Banksy. De zes zeefdrukken, geschilderd in de stijl van Andy Warhols Marilyn Monroe-portrettens, werden verkocht voor vijf keer de geschatte prijs. De journalist Max Foster bedacht de uitdrukking ‘het Banksy-effect’ om te illustreren hoe de belangstelling voor andere straatartiesten groeide dankzij het succes van Banksy.

I Can't Believe You Morons Actually Buy This Shit

Op 21 februari 2007 veilde Sotheby's Londen drie van zijn werken en bereikte daarmee de hoogste prijs ooit voor een Banksy-werk op een veiling: meer dan £ 102.000 voor Bombing Middle England. Twee van zijn andere graffitikunstwerken, Girl with Balloon en Bomb Hugger, werden verkocht voor respectievelijk £ 37.200 en £ 31.200, wat ruim boven hun geschatte prijzen lag. Op de veiling van de volgende dag bereikten nog eens drie Banksy-werken torenhoge prijzen: Ballerina with Action Man Parts behaalde £ 96.000; Glory £ 72.000 en Untitled (2004) verkocht voor £ 33.600. Banksy vatte het op zijn website samen met een  afbeelding van een veilinghuisscène waarin mensen boden op een foto waarop stond: "I Can't Believe You Morons Actually Buy This Shit."

Op 21 mei 2007 ontving Banksy de prijs voor Art's Greatest living Briton. Banksy kwam - zoals verwacht - niet opdagen om zijn onderscheiding in ontvangst te nemen. Op 4 juni 2007 werd gemeld dat Banksy's The Drinker was gestolen.

Manifest

Banksy heeft een ‘manifest’ op zijn website gepubliceerd. In de tekst van het manifest wordt verwezen naar het dagboek van de Britse luitenant-kolonel Mervin Willett Gonin, DSO, dat te zien is  in het Imperial War Museum. Het beschrijft hoe een lading lippenstift onmiddellijk na de bevrijding  naar het concentratiekamp Bergen-Belsen wordt gestuurd om de geïnterneerden te helpen hun menselijkheid te herwinnen. Vanaf 18 januari 2008 is dit manifest vervangen door Graffiti Heroes nr. 03, dat Peter Chappells zoektocht naar graffiti in de jaren zeventig beschrijft. 

Op 13 juni 2009 vond de opening plaats van de Banksy vs Bristol Museum-show in Bristol City Museum and Art Gallery, met meer dan 100 kunstwerken, waaronder animatronics (levensechte robots) en installaties; het is zijn grootste tentoonstelling tot nu toe, met 78 nieuwe werken. De reactie op de show was positief, met meer dan 8.500 bezoekers tijdens het eerste weekend. In de loop van de twaalf weken werd de tentoonstelling meer dan 300.000 keer bezocht.

In december 2009 markeerde Banksy het einde van de klimaatconferentie van de Verenigde Naties in 2009 met vier muurschilderingen over de opwarming van de aarde. Een daarvan bevatte de zin: ‘Ik geloof niet in opwarming van de aarde’, de woorden werden ondergedompeld in water.

Pop-upboetiek

Op 12 oktober 2011 verscheen op Fifth Avenue nabij Central Park een pop-upboetiek van ongeveer 25 spray-art doeken. Toeristen konden Banksy-kunst kopen voor slechts $ 60 per stuk. In een notitie op zijn website schreef de kunstenaar: "Let op: dit is iets eenmaligs. De kraam zal er zo niet meer zijn." De BBC schatte dat de kunstwerken van de straatstalletjes wel $ 31.000 waard zouden kunnen zijn. Het hokje werd bemand door een onbekende oudere man die ongeveer vier uur voordat hij een verkoop deed, ging gapen en lunchen terwijl mensen langsliepen zonder een tweede blik op het werk te werpen. Banksy schreef de verrassingsverkoop in een video die op zijn website werd gepost en merkte op: "Gisteren heb ik een kraam opgezet in het park met 100% authentieke, originele ondertekende Banksy-doeken. Voor $ 60 per stuk." Twee van de doeken werden op een veiling in juli 2014 verkocht voor $ 214.000.  

Walled Off Hotel in Bethlehem

In 2017, ter gelegenheid van de 100ste verjaardag van de Britse controle over Palestina, financierde Banksy de oprichting van het Walled Off Hotel in Bethlehem. Dit hotel is open voor het publiek en bevat kamers die zijn ontworpen door Banksy, Sami Musa en Dominique Petrin, en elk van de slaapkamers kijkt uit op de muur. Het herbergt ook een galerie voor hedendaagse kunst.

Balloon Girl

In oktober 2018 werd een van Banksy's werken, Balloon Girl, op een veiling bij Sotheby's in Londen verkocht voor £ 1,04 miljoen. Echter, kort nadat de hamer was gevallen en deze was verkocht, klonk er een alarm in de fotolijst en ging het doeks door een versnipperaar die in de lijst was verborgen, waardoor de foto gedeeltelijk werd versnipperd. Banksy plaatste vervolgens een afbeelding van het versnipperen op Instagram met het onderschrift " Going, going, gone ...". Na de verkoop erkende het veilinghuis dat de zelfvernietiging van het werk een grap was van de kunstenaar. De grap ging de hele wereld over, waarbij een krant beweerde dat het "misschien wel de grootste grap in de kunstgeschiedenis" was.

Parlementsleden afgebeeld als chimpansees

In oktober 2019 werd Devolved Parliament, een schilderij uit 2009 van Banksy met parlementsleden afgebeeld als chimpansees in het Lagerhuis, bij Sotheby's in Londen verkocht voor iets minder dan £ 9,9 miljoen. Op Instagram zei de kunstenaar dat het een "recordprijs voor een Banksy-schilderij" was en "jammer dat ik het nog niet had". Met een breedte van 13 voet (4,0 m) is het Banksy's grootste bekende werk op canvas. Het veilinghuis verklaarde: "Ongeacht waar u zit in het Brexit-debat, het lijdt geen twijfel dat dit werk nu relevanter is dan ooit."   

Valentine-muurschildering

Op 13 februari 2020 verscheen een Valentine-muurschildering aan de zijkant van een gebouw in de wijk Barton Hill in Bristol, waarop een jong meisje wordt afgebeeld dat een katapult van echte rode bloemen en bladeren afvuurt. In de vroege uren van Valentijnsdag (14 februari) bevestigde Banksy op zijn Instagram-account en website dat dit zijn werk was. Het schilderij was enkele dagen na het verschijnen beschadigd. Hij droeg een schilderij op aan gezondheidswerkers en schonk het aan het Universitair Ziekenhuis van Southampton tijdens de wereldwijde coronaviruspandemie in mei 2020.

Reddingsboot

In augustus 2020 werd onthuld dat Banksy privé een reddingsboot had gefinancierd om vluchtelingen die gevaar lopen in de Middellandse Zee te redden. De voormalige Franse marineboot, vernoemd naar Louise Michel, een belangrijk figuur van de Franse Commune, de ‘Franse Grande Dame van de anarchie’ is roze geverfd met een afbeelding van een jong meisje met een hartvormige reddingsboei.

Banksy is nog geen vijftig jaar. We verwachten de komende tijden nog zeker het een en ander van hem.

Afbeeldingen

1) Girl with Balloon, 2) The Mild, Mild West, 3) Exit Through the Gift Shop, 4) Water Lily Pond, 5) Night Hawks, 6) Ten Pound Note, 7) Kate Moss, 8) Bombing Middle England, 9) Art filled Walled Off Hotel Betlehem     

https://www.instagram.com/banksy/
https://www.banksy.co.uk/faq.asp#

Bijnaam / pseudoniem:
Banksy
Functie / titel:
kunstenaar
Geboorte- en sterfdatum:
28 juli 1973
Plaats geboorte:
Yate
Sekse:
Man
Woonplaatsen:
Yate, Bristol, London

Reageren

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Aantal stemmen: 0